مهندس بابک وفایی: هر چند در روزهای میانی فصل پاییز هستیم اما سرد شدن ناگهانی دمای هوا، هشداری بود برای رانندگان تا بار دیگر به سراغ خودروهایشان بروند و شاید امسال کمی زودتر از سال های پیش، خودرو ها را برای شرایط سرما آماده کنند. خودرو ها با توجه به شرایطی که در آن کار می کنند نیاز به مراقبت های ویژه و خاصی دارند و کارکرد در دمای پایین نیز یکی از آن ها است. هر چند به طور کلی نکاتی وجود دارد که برای فصل زمستان باید آن ها را مدنظر قرار داد (و در زمان مناسب در همین صفحه به آن ها خواهیم پرداخت) اما یکی از مواردی که سرد شدن هوا لزوم توجه بیشتر به آن را یادآور می شود وجود ضد یخ در سیستم خنک کننده خودرو است. هر چند هنوز دمای هوای بسیاری از بخش های کشور به زیر صفر نرسیده است اما همان گونه که خواهیم دید وجود ضد یخ در سیستم خنک کننده خودرو برای تمام فصول لازم است. ضد یخ بارزترین نکته در رسیدگی به یک خودرو در فصل سرما است. اما ضد یخ چیست و چه کاری در خودرو انجام می دهد؟ نسبت آن به آب درون رادیاتور چقدر بوده و آیا در تابستان هم نیاز به این ماده است؟ برای اینکه به جواب تمامی این سوالات برسید در ادامه با ما همراه باشید تا به نکات بیشتری علاوه بر جواب این سوالات برسید.

در موتورهای احتراق داخلی غیر هوا خنک یک سیستم خنک کننده وجود دارد که برای دفع گرمای حاصل از موتور استفاده می شود. این سیستم برای دفع گرمای موتور از یک سیال استفاده کرده تا دما را دفع کند. بهترین، ارزان ترین و در دسترس ترین ماده آب است که ظرفیت گرمایی مناسبی داشته و می تواند گرمای زیادی را منتقل کند. اما آب با وجود داشتن ظرفیت بالای حرارتی عیوبی نیز دارد که باید به آنها نیز توجه کرد تا خودرو دچار مشکل نشود. یکی از این عیوب محدودیت گرمایی آب بوده که نقطه جوش و انجماد آن در محدوده پایینی بوده و در خودرو در بسیاری مواقع ایجاد مشکل کرده و باید تغییر کند. برای این کار باید ترکیبی به آب افزود تا در شب های سرد زمستان یخ نزند.یخ زدن آب سبب می شود تا مجاری که آب در آن جریان دارد دچار آسیب دیدگی و ترکیدگی شوند، به گونه ای که ممکن است سیلندر در اثر این مساله بترکد. دلیل این مساله هم جریان داشتن آب در اطراف سیلندر است. اما برای جلوگیری از این مساله از ترکیبی به نام اتیلن گلیکول استفاده شده که در دمای انجماد آب تاثیر بسیار زیادی گذاشته و آن را تا منفی 35 درجه پایین می آورد. همچنین دمای جوش آب را تا 112 درجه بالا برده که این مساله در روزهای گرم تابستان بسیار موثر بوده و از جوش آمدن آب و آسیب رسیدن به قسمت های مختلف خودرو جلوگیری می کند.اما ضد یخ خاصیت بسیار مهم دیگری نیز داشته و آن هم خاصیت ضد خوردگی آن بوده که بسیار مفید است. این ویژگی مهم که به ضد زنگ بودن این مایع نیز یاد می شود در طول عمر موتور بسیار موثر است، به گونه ای که تجربه نشان داده موتورهایی که در تمامی طول سال از ضد یخ استفاده می کنند بسیار بهتر و مناسب تر کار می کنند. به طور مثال خودروی پرایدی مشاهده شد که دمای آب آن همیشه بالا بوده به گونه ای که فن در اکثر مواقع روشن می شود. سیستم خنک کاری نیز کاملاً درست است و به نحو مناسب کار می کنند اما دمای آب باز هم بالاست. در این موقع موتور خودرو بازدید شد تا عیب مشخص شود. رادیاتور باز و جرم گیری شد. جرم بسیار زیادی در آن وجود داشت که دلیل آن رسوبات موجود در آب بود. دیواره بلوک سیلندر نیز کاملاً تمیز شد و در نهایت با جرم گیر بسیار قوی تمامی مجاری آب شست وشو داده شد تا تبادل حرارتی کاملاً برقرار شود. بعد از انجام این امور دمای موتور در سطح نرمال قرار گرفت و فن بسیار کمتر روشن می شد. اما این عیب دو دلیل بسیار عمده داشت:

1-  استفاده نکردن از محلول مخصوص رادیاتور. این محلول املاح کمتری داشته و سختی آن بسیار کم است. در نتیجه رسوب کمتری در موتور و مجاری آب کرده و در تبادل حرارتی آب با محیط بسیار کمتر تاثیر می گذارد و همچنین طول عمر موتور را بالا می برد. رسوبات ناشی از آب شهری سبب می شود تا مجاری آب گرفته و دیواره آنها در اثر همین املاح و رسوبات موجود در آب قطور شود. در نتیجه گرما را به درستی انتقال نداده و در در